Włoska kuchnia i kultura plus anglosaski talent narracyjny równa się mieszanka made in heaven, czyli książka „Delizia! Wielka historia Włochów i ich jedzenia” brytyjskiego profesora Johna Dickiego.
Autor zaczyna mocnym uderzeniem: wbrew opowieściom i mitom włoskiej popkultury, powielanym na całym świecie – trattoria w gaju oliwnym; szynki zwisające z krokwi w wiejskiej kuchni; wysmagany słońcem stary rolnik z ciepłym błyskiem w oku; głośna rodzina zebrana pod pergolą, której mamma podaje makaron – a więc wszystkie te klisze to najukochańsza z włoskich fałszywek. Bowiem kuchnia włoska to kuchnia miast, kuchnia kraju, który ma najdłuższą na świecie, nieprzerwaną tradycję kultury miejskiej, a jedzenie jest tej kultury integralną częścią.
I autor bierze nas w porywającą podróż, rozpoczynając ją oczywiście od średniowiecznego Palermo i Maurów, którzy podbili wyspę mieczem i pastą. „Sycylia ma prawdopodobnie najbardziej charakterystyczną kuchnię w całych Włoszech. W świecie coraz bardziej przyzwyczajonym do tak zwanej diety śródziemnomorskiej, to, co jedzą Sycylijczycy, nadal wydaje się nieprzewidywalne i dziwne. Jeść na Sycylii oznacza doceniać oszałamiającą różnorodność włoskiej kuchni i zrozumieć, czemu truizmem stało się powiedzenie: La cucina italiana non esiste – włoska kuchnia nie istnieje.”
Dickie jest imponującym erudytą, więc nie ma co się spieszyć z lekturą jego dzieła – wszak nie rzucamy się na wykwintne antipasti, pożerając je jak puszkę paprykarza szczecińskiego po przejściu na głodnego przez góry. Skubiemy po kawałku. Renesansowy Rzym i Ferrara, Bolonia XVII wieku, Neapol, Florencja i Genua końca XIX stulecia, Rzym czasów Mussoliniego – każdy rozdział skrzy się anegdotami i pigułkami wiedzy. Jak to, że pizza napoletana oznaczała do XIX wieku słodką tartę z migdałami, a jedna z pierwszych wzmianek o pizzy w dzisiejszym rozumieniu pochodzi z tekstu ojca „Trzech muszkieterów”, Aleksandra Dumasa.
Bardzo smaczna lektura.
Wydawnictwo W.A.B.
