„Historia ludzkości na haju” to samograj. Wiem, że to zabrzmi trochę dziwnie, ale czytając, czułem się, jakbym wrócił do liceum. No bo może z kumplami nie do końca kumaliśmy, czego właściwie dokonał Zygmunt Freud, ale wiedzieliśmy, że był wielkim fanem kokainy i faszerował nią pacjentów oraz znajomych, a nawet wpadł na genialny pomysł leczenia morfinistów kokainą, uzależniając wszystkich dookoła z sobą na czele. Z podręczników wiedza jakoś nam nie wchodziła, a takie informacje nie dość, że wynajdywaliśmy, to skrupulatnie przyswajaliśmy.
Zawsze towarzyszyła nam ekscytacja, kiedy dowiadywaliśmy się, że Adolf, podobnie jak piloci RAF-u, jechali na spidach, przy czym wąsacz stosował naprawdę szeroką paletę dopingową. O wszelkiej maści wielkich pijakach nawet nie wspominam. No dobra, o Churchillu wspomnę. Imponował nam, że wygrał wojnę, chodząc, a raczej siedząc cały boży dzień napruty łyskaczem. A czynów Łokietka jakoś zapamiętać nie potrafiliśmy.
Myślę, że autor, Sam Kelly, absolwent historii na Stanfordzie, pozostał takim podjaranym, hehe, nastolatkiem, a ja mam dzięki temu smaczną lekturę w duchu „ucząc – bawi, bawiąc – uczy”. Zaczynamy od wyroczni delfickiej w halucynogennych oparach, kończymy na wielbiącym LSD Steve’ie Jobsie, a pomiędzy nimi kilkadziesiąt odlotowych historii. Jest oczywiście Freud i Adolf, jest – a jakże! – CIA, są Fryderyk Nietzsche, królowa Wiktoria, Aleksander Wielki, JFK i Nixon, Jerzy Waszyngton i Philip K. Dick, Ramzes, Marek Aureliusz, Szekspir i nawet Święty Jan Ewangelista. No i The Beatles, wiadomix.
Jak pisze autor: „Ta książka nie będzie ani gloryfikować narkotyków, ani ich demonizować. Chcę po prostu przedstawić fakty, wypełnić luki w wiedzy i uporządkować historyczne narracje na temat narkotyków – i dobrze się przy tym bawić. Ludzie sięgali po substancje narkotyczne od zarania dziejów i miało to zarówno pozytywne, jak i negatywne konsekwencje.”
Trzeba przyznać, że efekt tej zabawy czyta się przednio – i to na trzeźwo.
Przełożył Michał Strąków
Wydawnictwo Insignis
